การทดสอบประสิทธิภาพของปั๊มดับเพลิง (Fire Pump Performance Test) เป็นหนึ่งในกระบวนการตรวจสอบระบบดับเพลิง ที่ต้องทำตามมาตรฐาน NFPA 25 ซึ่งเป็นมาตรฐานสำหรับการตรวจสอบ ทดสอบ และบำรุงรักษาระบบดับเพลิงของอาคารและสถานประกอบการต่าง ๆ
การทดสอบนี้มีความสำคัญ ในการรับประกันว่าปั๊มดับเพลิงสามารถทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ เมื่อเกิดเหตุฉุกเฉิน เพื่อให้มั่นใจได้ว่าสามารถให้แรงดันน้ำที่เพียงพอต่อการดับเพลิง นอกจากนี้ การทดสอบปั๊มดับเพลิงตามมาตรฐานยังช่วยป้องกันไม่ให้เกิดปัญหาจากการเสื่อมสภาพหรือการใช้งานที่ยาวนานของปั๊มได้
Fire Pump คืออะไร?
Fire Pump หรือ ปั๊มน้ำดับเพลิง เป็นหัวใจหลักของระบบดับเพลิง มีหน้าที่ในการจ่ายน้ำไปยังท่อดับเพลิงต่าง ๆ เช่น สปริงเกอร์และสายส่งน้ำ เพื่อช่วยควบคุมและดับไฟในกรณีฉุกเฉิน ปั๊มน้ำดับเพลิงมักติดตั้งไว้ที่อาคารขนาดใหญ่ เช่น โรงงานอุตสาหกรรม โรงแรม ห้างสรรพสินค้า หรือโรงพยาบาล โดยปกติจะติดตั้งในบริเวณที่เป็นห้องควบคุมไฟและมีแหล่งน้ำสำรอง เช่น บ่อเก็บน้ำหรือแท็งก์น้ำขนาดใหญ่
มาตรฐาน NFPA 25 คืออะไร?
มาตรฐาน NFPA 25 เป็นมาตรฐานของ National Fire Protection Association (NFPA) ที่กำหนดแนวทางและข้อกำหนดในการตรวจสอบ ทดสอบ และบำรุงรักษาระบบดับเพลิงอัตโนมัติในอาคาร เพื่อให้มั่นใจว่าระบบเหล่านี้ทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพในกรณีฉุกเฉิน มาตรฐานนี้เป็นที่ยอมรับในระดับสากล โดยเฉพาะการทดสอบ Fire Pump ที่มีรายละเอียดและขั้นตอนการดำเนินงานอย่างเข้มงวด
ขั้นตอนการทดสอบ Fire Pump Performance Test ตามมาตรฐาน NFPA 25
การทดสอบสมรรถนะของปั๊มน้ำดับเพลิงตามมาตรฐาน NFPA 25 เป็นการตรวจสอบว่าเครื่องปั๊มน้ำสามารถทำงานได้อย่างเต็มประสิทธิภาพตามค่าที่กำหนดเมื่อเกิดเหตุเพลิงไหม้ โดยจะมีขั้นตอนและข้อกำหนดที่ควรปฏิบัติอย่างเคร่งครัด ประกอบไปด้วยขั้นตอนหลักดังนี้:
1. การตรวจสอบก่อนการทดสอบ
ควรเตรียมความพร้อมก่อนเริ่มการทดสอบ เพื่อความปลอดภัยและความแม่นยำในการทดสอบ มีการตรวจสอบดังนี้:
-
- ตรวจสอบแหล่งน้ำ ต้องมั่นใจว่าแหล่งน้ำเพียงพอและไม่มีสิ่งกีดขวางในการจ่ายน้ำ
- ตรวจสอบวาล์ว ต้องตรวจสอบว่าอยู่ในสถานะเปิดที่ถูกต้องและไม่ถูกล็อก
- ตรวจสอบระบบไฟฟ้า โดยเฉพาะระบบไฟสำรองในกรณีที่ไฟฟ้าหลักขัดข้อง
2. ขั้นตอนการทดสอบประสิทธิภาพของปั๊มดับเพลิง (Fire Pump Performance Test)
การทดสอบสมรรถนะของ Fire Pump นั้นแบ่งออกเป็นขั้นตอนหลัก ๆ โดยอิงจากค่าการทำงานที่สำคัญ เช่น อัตราการไหลของน้ำ (Flow Rate) และแรงดันน้ำ (Pressure) ซึ่งแต่ละค่านี้ต้องอยู่ในระดับที่กำหนด:
-
- เริ่มต้นการทดสอบการทำงานปกติ โดยเปิดปั๊มน้ำและตรวจสอบการทำงานของเครื่องตามปกติ เช่น ระดับเสียงการทำงาน สภาพการสั่นสะเทือน และอุณหภูมิของปั๊ม
- ทดสอบที่ค่า 100% ของแรงดันและอัตราการไหล ขั้นตอนนี้ทำเพื่อให้แน่ใจว่าปั๊มน้ำสามารถจ่ายน้ำที่อัตราการไหลและแรงดันตามที่ผู้ผลิตกำหนดได้อย่างสมบูรณ์ในสถานการณ์ฉุกเฉิน
- ทดสอบที่ค่า 150% ของแรงดัน ขั้นตอนนี้เป็นการทดสอบที่ใช้ความดันเกินพิกัด เพื่อทดสอบความแข็งแรงและความทนทานของปั๊มน้ำ
3. บันทึกผลและวิเคราะห์ผลการทดสอบ
การบันทึกและวิเคราะห์ผลการทดสอบเป็นขั้นตอนที่สำคัญในการตรวจสอบประสิทธิภาพของปั๊มน้ำ โดยข้อมูลที่บันทึกจะช่วยในการเปรียบเทียบผลการทดสอบในอนาคตได้ เช่น ค่าแรงดัน ค่าการไหลของน้ำ ค่าพลังงานที่ใช้ เป็นต้น ข้อมูลที่ได้สามารถใช้เป็นเกณฑ์ในการบำรุงรักษาและปรับปรุงปั๊มน้ำเพื่อให้ทำงานได้ดีขึ้น
เครื่องมือที่ใช้ในการทดสอบประสิทธิภาพเครื่องสูบน้ำ
การทดสอบประสิทธิภาพเครื่องสูบน้ำ ต้องใช้เครื่องมือที่สามารถวัดแรงดันและอัตราการไหลของน้ำ ได้อย่างแม่นยำ ได้แก่:
- Pressure Gauge – สำหรับวัดแรงดันน้ำขาเข้าและขาออกของเครื่องสูบน้ำ
- Flow Meter – สำหรับวัดอัตราการไหลของน้ำ
- Pitot Tube – สำหรับวัดแรงดันและความเร็วของน้ำในกรณีที่ไม่สามารถติดตั้ง Flow Meter
ข้อกำหนดในการทดสอบตามมาตรฐาน NFPA 25
NFPA 25 ระบุว่าเครื่องสูบน้ำดับเพลิงต้องทำการทดสอบประสิทธิภาพในอัตราการไหลที่ต่างกัน ได้แก่:
- ความสามารถที่กำหนดไว้ (Rated Capacity) – ค่าความสามารถที่เครื่องสูบสามารถทำงานได้ตามปกติ โดยปั๊มน้ำควรทำงานที่อัตราการไหล 100% ของความสามารถสูงสุดที่ระบุ
- เกณฑ์ความปลอดภัย (Churn Pressure) – แรงดันที่เครื่องสูบจะสร้างได้ในขณะที่ไม่ส่งน้ำออกไปที่ระบบ
- แรงดันที่ 150% ของอัตราการไหล – เครื่องสูบต้องสามารถสร้างแรงดันได้อย่างน้อย 65% ของแรงดันที่กำหนดขณะทำการสูบน้ำที่ 150% ของความสามารถที่ระบุ
ปัจจัยที่มีผลต่อประสิทธิภาพของ Fire Pump
ปั๊มน้ำดับเพลิงสามารถสูญเสียประสิทธิภาพเมื่อมีการใช้งานต่อเนื่องหรือมีการเสื่อมสภาพตามกาลเวลา โดยปัจจัยหลักที่มีผลต่อประสิทธิภาพ ได้แก่:
- สะสมของตะกอนในท่อ ที่อาจส่งผลให้ท่ออุดตัน และลดประสิทธิภาพในการจ่ายน้ำ
- สึกหรอของชิ้นส่วน เช่น ใบพัดของปั๊ม หากไม่ได้รับการบำรุงรักษาอย่างสม่ำเสมอ อาจทำให้การจ่ายน้ำลดลง
- เสื่อมสภาพของระบบไฟฟ้า ซึ่งอาจส่งผลให้ปั๊มไม่สามารถทำงาน ได้เต็มประสิทธิภาพ
ความถี่ในการทดสอบทดสอบประสิทธิภาพของปั๊มดับเพลิง
ตามมาตรฐาน NFPA 25 แนะนำให้มีการทดสอบ Fire Pump อย่างน้อยปีละ 1 ครั้ง และควรทดสอบระบบต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้อง เช่น การตรวจสอบระบบไฟฟ้าและการตรวจสอบความพร้อมของแหล่งน้ำควบคู่ไปด้วย การทดสอบเป็นประจำยังช่วยในการตรวจพบปัญหาที่อาจเกิดขึ้นกับปั๊มและสามารถแก้ไขได้ทันท่วงที
โดยทั่วไปแล้วการตรวจทดสอบประสิทธิภาพของปั๊มดับเพลิง (Fire Pump Performance Test) จะจัดอยู่ในรายการ ” บริการตรวจระบบดับเพลิง ” ที่เป็นบริการที่สถานประกอบการ หรืออาคารที่มีระบบดับเพลิงต้องมีการตรวจสอบอยู่ประจำที่ปีอยู่แล้ว
หากคุณสนใจบริการตรวจสอบระบบดับเพลิง มืออาชีพ จากทีมวิศวกรเราของแนะนำ ตรวจสอบระบบดับเพลิง.com เราสามารถออกรายงานตรวจสอบได้หลังการตรวจสอบเสร็จ เราพร้อมให้บริการทุก 77 จังหวัดทั่วประเทศ
ติดต่อ : [email protected]
สรุป
การทดสอบทดสอบประสิทธิภาพของปั๊มดับเพลิง ตามมาตรฐาน NFPA 25 เป็นการประกันความพร้อมใช้งานของระบบปั๊มน้ำในกรณีเกิดเหตุฉุกเฉิน โดยการทดสอบนี้ครอบคลุมตั้งแต่การตรวจสอบเบื้องต้น การทดสอบสมรรถนะเต็มประสิทธิภาพ การบันทึกผลการทดสอบ และการวิเคราะห์ผลเพื่อใช้เป็นแนวทางในการบำรุงรักษา ระบบนี้เป็นมาตรฐานสำคัญที่ช่วยให้สถานประกอบการและอาคารต่าง ๆ มีความปลอดภัยและพร้อมเผชิญเหตุการณ์ไฟไหม้
บทความที่เกี่ยวข้อง
- ปัจจัยที่มีผลต่อการติดไฟ และการลุกลามของไฟ มีอะไรบ้าง
- ความเสี่ยงและอันตราย จากการไม่มีระบบดับเพลิง ในอาคาร
- ประเภทระบบดับเพลิง ในอาคาร ที่นิยมใช้งานมีอะไรบ้าง